Foto Tamara de Weijer Arts en Voeding

“Bestrijd de problemen, niet de symptomen”

Wat is leefstijlgeneeskunde en waarom is het zo’n hot topic, vraagt Nu.nl aan huisarts Tamara de Weijer, oprichter en voorzitter van de Vereniging Arts en Leefstijl. Zij vertelt wat leefstijlgeneeskunde inhoudt, en waarom het eigenlijk niets nieuws is. “Het is de basis van onze geneeskunde. Dat we het nu als iets nieuws ervaren, komt misschien doordat we ongeveer een eeuw geleden – in de tijd dat we penicilline en antibiotica uitvonden – steeds meer medicijnen zijn gaan voorschrijven. Ons geloof in medicijnen is groot, maar in leefstijl veel minder.”

Tamara de Weijer is huisarts en voorzitter van de stichting Arts en Leefstijl. “Leefstijlgeneeskunde draait om het voorkomen en behandelen van leefstijlgerelateerde aandoeningen door middel van leefstijlinterventies: met behulp van een gezonde leefstijl en goede voeding.”

We krijgen steeds vaker te maken met leefstijlgerelateerde aandoeningen, lichamelijke aandoeningen die deels worden veroorzaakt door de manier waarop we leven en eten, vertelt ze. “Ons lichaam werkt nog hetzelfde als dat van onze voorouders. Het kan goed omgaan met schaarste, maar we leven in tijden van overvloed. Ongezond eten is overal. Bovendien zitten we veel meer dan onze voorouders, slapen we minder en slechter en hebben we meer chronische stress. Ons lichaam kan hier niet mee omgaan. Leefstijl speelt op die manier een belangrijke rol bij veel welvaartsziekten, zoals overgewicht, diabetes type 2, kanker, hart- en vaatziekten.”

Direct starten met medicatie

Volgens de huisarts is de helft van de aandoeningen die zij in de spreekkamer ziet, leefstijl gerelateerd. “Astma, eczeem, hoge bloeddruk, migraine, colitis ulcerosa, diabetes type 2, hoog cholesterol. Al die klachten zijn te verlichten of zelfs om te keren met een gezondere leefstijl.”

Met medicatie is niets mis, benadrukt De Weijer. “Wat er volgens mij alleen misging, is dat we als artsen óók pillen zijn gaan voorschrijven bij leefstijlgerelateerde aandoeningen als hoge bloeddruk, diabetes type 2, hoog cholesterol, astma, eczeem, migraine en maag- of darmaandoeningen. Terwijl leefstijl in de richtlijnen bij deze aandoeningen altijd bovenaan staat. Bijvoorbeeld bij diabetes: als arts heb je drie maanden om met een patiënt naar leefstijl te kijken, voordat je overgaat tot medicijnen. Maar vaak wordt direct met medicatie gestart. Medicatie bij leefstijlgerelateerde aandoeningen zou plan B moeten zijn, niet plan A.”

“Bij het ontstaan van ziekten speelt ook aanleg een rol. Genen hebben absoluut invloed hierop. Het is dan ook niet zo dat je nooit ziek wordt als je er maar hard genoeg voor werkt. Maar feit is dat je de kans om ziek te worden met een gezonde leefstijl verkleint. En sommige aandoeningen kun je er zelfs mee omkeren.”

Terminologie

De Weijer is geen fan van de term ‘leefstijlgeneeskunde’. Ze vertelt waarom niet: “Omdat het doet vermoeden dat het iets anders is dan de ‘gewone’ geneeskunde. Dat is niet zo. Leefstijl werd al in de tijd van Hippocrates in de geneeskunde ingezet ter preventie en behandeling van ziekten en aandoeningen. Het stond altijd in de eed die wij als artsen afleggen aan het einde van de geneeskundestudie: ‘Ik zal leef- en dieetmaatregelen inzetten ten bate van de zieken, naar beste weten en oordeel. Ik zal ze behoeden voor schade en onrecht.’ Helaas is daar in de huidige eed niet veel meer van over.”

Meer lezen? Bekijk het gehele interview met Tamara de Weijer op Nu.nl.